ABD Liman Ücreti Duyurusu Sonuna Yaklaşıyor

ABD yönetimi, 2025 Kasım ayında Çin bağlantılı gemilere yönelik liman ücretlerini askıya aldı. Bu karar, Çin ile yürütülen ticaret görüşmelerinde alınan diplomatik bir ödün verme olarak öne sürüldü. Ancak 2026 yılına gelindiğinde bu ücret indiriminin süresi dolmaya başladı. Trump yönetiminin bu adımının, ABD limanlarının yıllık 200 milyon dolarlık gelir kaybına yol açtığı tespit edildi. Çinli taşıyıcılar, bu ücretlerin kaldırılmasıyla ABD'ye taşıdıkları konteyner sayısında %15 artış kaydetti.

Liman ücretleri, ABD ticaret politikalarının en kritik araçlarından biridir. 2018'de başlatılan 301. Maddesi kapsamında Çin'e uygulanan 25-30 oranında gümrük vergileri, 2025'te tamamen kaldırıldı. Bu süreçte liman ücretleri de bir pazarlık maddesi olarak kullanıldı. Ancak Çin'in ABD'ye ihracatındaki %12'lik artış, ABD yönetiminin bu ödün vermenin uzun vadeli maliyetlerini gözden kaçırmaması gerektiğini gösterdi.

ABD limanları, ücret indirimiyle kaybedilen gelirleri karşılamak için alternatif kaynaklar aradı. Port of Los Angeles ve Long Beach, konteyner terminal ücretlerini %8 artırarak yılda 150 milyon dolar ekstra gelir elde etti. Bu artış, ABD ihracatçılarının taşıma maliyetlerini %5-7 arasında yükseltti.

Türkiye'nin limanları ve ihracatçıları bu gelişmelerden doğrudan etkilendi. İstanbul Limanı'nda Çin'e gönderilen konteynerlerin %30'u ABD'ye ikinci el ihracat yaparken, bu ücretlerin kaldırılmasıyla Çinli taşıyıcıların Türkiye'ye daha fazla uğraması bekleniyor. Mersin Limanı'nda 2026 ilk çeyrekte Çin-ABD rotasındaki navlun maliyetleri %18 arttı. Türkiye ihracatçıları, bu artıştan korunmak için alternatif rotalar arayışına girdi.

Liman ücretleri değişikliği, ABD limanlarının yıllık 12 milyar dolarlık gelir kaybına yol açtı. Bu durum, ABD'nin 2027'de Çin ile yeni bir ticaret anlaşması imzalaması durumunda tekrar gözden geçirilmesi gerektiğini gösterdi. Türkiye'nin lojistik sektörü, bu belirsizliği yönetebilmek için liman operatörleriyle ortaklık modelleri geliştirmeye başladı.

ABD'nin bu kararının sona ermesiyle, Çinli taşıyıcılar 2026 sonunda ABD limanlarında %10 daha fazla ücret ödemeye başlayacak. Bu durum, ABD ihracatçılarının taşıma maliyetlerini tekrar yükseltirken, Türkiye'nin lojistik operatörleri için yeni pazarlar ortaya çıkarabilir. İstanbul ve İzmir Limanları, bu fırsatı yakalamak için Çin-ABD rotalarında kapasite artırımı planlamaya başladı.