Knutsen Nükleer Enerji ile Limanlara Dönüyor

Knutsen Grup, deniz taşımacılığı sektöründe karbon salımını azaltmak amacıyla nükleer enerji kullanımını öne çıkaran bir strateji geliştirdi. 2023 yılında açıklanan bu girişim, taşıyıcılar, liman operatörleri ve enerji üreticileriyle ortak projelerle denizcilikte nükleer teknolojinin yaygınlaştırılmasını hedefliyor. Knutsen, nükleer enerjinin sınırsız güç ve sıfır emisyon avantajlarını vurgularken, bu teknolojinin 2030'ya kadar ticari gemilerde uygulanabilir hale getirilmesi gerektiğini savunuyor.

Deniz taşımacılığı, küresel karbon emisyonlarının %9-10'una neden oluyor. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), 2030'da %20-30, 2050'de %50-70 emisyon azaltma hedefi belirlemiş durumda. Alternatif yakıt olarak linyit gazı (LNG), hidrojen ve amonyak yaygınlaşıyor, ancak bu teknolojilerin maliyeti ve depolama zorlukları hâlâ çözülmemiş. Nükleer enerji, uzun yolculuklarda yakıt ikmali gerektirmeme ve sıfır karbon salım avantajıyla dikkat çekiyor. Knutsen, bu alanda 2025'e kadar ilk deneme projelerini başlatmayı planlıyor.

Nükleer deniz teknolojisi, 2022'de ABD'nin Savannah'da deniz taşımacılığı için nükleer gemi inşa ettiğini gösteriyor. Rusya, 2021'de Arktik'te nükleer enerjiyle çalışan gaz taşıma gemisi 'Arktika' hizmete girdi. Knutsen'in analizlerine göre, nükleer motorlu gemilerin 10 yıllık operasyon maliyeti, geleneksel yakıtlı gemilere göre %40 daha düşük olabilir. Ancak başlangıç yatırımının yüksekliği ve yasal engeller teknolojinin yayılmasını yavaşlatıyor.

Türkiye'nin limanları ve ihracatçıları bu dönüşümde önemli rol oynayabilir. İstanbul, Mersin ve İzmir limanları, nükleer enerjiyle çalışan gemilerin bakım ve yakıt ikmali için stratejik konumda. Türkiye'nin 2023 yılında 200 milyon ton ihracat gerçekleştirmesi, bu alanda yatırımların navlun maliyetlerini düşürmesiyle ihracatçıların rekabet gücünü artırabilir. Ancak liman altyapısının modernizasyonu ve nükleer enerji eğitimi gibi ihtiyaçlar öncelikli hale geliyor.

Nükleer deniz teknolojisi, navlun maliyetlerinde %15-20 düşüşe yol açabilir. Ancak başlangıçta yüksek yatırım gereksinimi, finansman kaynaklarını daraltabilir. Türkiye'de navlun maliyetlerinin %30'u yakıt giderlerini kapsadığı için bu teknoloji, ihracatçıların maliyetlerini %5-7 azaltabilir. Ancak yasal düzenlemelerin eksikliği ve teknik ekipman eksikliği, uygulamada zorluklar yaratabilir.

Knutsen'in stratejisi, 2035'e kadar nükleer enerjiyle çalışan ticari gemilerin %15'ini bu teknolojiyle donatmayı hedefliyor. Türkiye'nin bu alanda Avrupa'nın öncül ülkeleriyle iş birliği yapması, 2040'a kadar 10 milyon ton karbon emisyonunu önleyebilir. Ancak bu hedefin gerçekleşmesi için devlet, özel sektör ve akademik kurumlar arasında koordinasyon sağlanmalı. Türkiye'nin liman operatörleri, bu dönüşümün ilk kazananları olabilir.